Luật Quản lý thuế năm 2025 (Luật số 108/2025/QH15) sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7. Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định cụ thể 10 hành vi trốn thuế. Việc nắm rõ các quy định này giúp người nộp thuế chủ động tuân thủ pháp luật, đồng thời hạn chế tối đa rủi ro pháp lý và các mức xử phạt có thể phát sinh.
10 hành vi trốn thuế doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý
Theo Luật Quản lý thuế năm 2025, các hành vi trốn thuế bao gồm:
1. Không đăng ký, không kê khai thuế đúng quy định
Không nộp hồ sơ đăng ký thuế; không nộp hồ sơ khai thuế; nộp hồ sơ khai thuế sau 90 ngày kể từ ngày hết hạn trong trường hợp dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc sau ngày hết thời hạn gia hạn nộp hồ sơ khai thuế theo quy định của luật này dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn.
2. Không ghi nhận đầy đủ doanh thu trên sổ kế toán
Không ghi chép, ghi nhận trong sổ kế toán các khoản thu liên quan đến việc xác định số tiền thuế phải nộp.
3. Không lập hóa đơn hoặc kê khai sai giá trị giao dịch
Không lập hóa đơn và không kê khai thuế khi bán hàng hóa, dịch vụ theo quy định của pháp luật hoặc ghi giá trị trên hóa đơn bán hàng thấp hơn giá trị thanh toán thực tế của hàng hóa, dịch vụ đã bán để khai thuế.
4. Sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp
Sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp; sử dụng không hợp pháp hóa đơn, chứng từ để hạch toán hàng hóa, dịch vụ mua vào trong hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế, làm giảm số thuế phải nộp hoặc làm tăng số thuế được miễn, giảm, khấu trừ, hoàn hoặc không phải nộp.
5. Sử dụng chứng từ không đúng bản chất giao dịch
Sử dụng chứng từ, tài liệu không phản ánh đúng bản chất giao dịch hoặc giá trị giao dịch thực tế để xác định sai số tiền thuế phải nộp, số tiền thuế được miễn, số tiền thuế được giảm, số tiền thuế được hoàn, số tiền thuế không phải nộp.
6. Khai sai hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu
Khai sai với thực tế hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu mà cá nhân, tổ chức vi phạm không tự nguyện khắc phục hậu quả bằng cách nộp đủ số tiền thuế phải nộp theo quy định.
7. Cố ý không kê khai hoặc khai sai thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu
Cố ý không kê khai hoặc khai sai về thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu.
8. Cấu kết để nhập khẩu hàng hóa nhằm trốn thuế
Cấu kết với người gửi hàng để nhập khẩu hàng hóa nhằm mục đích trốn thuế.
9. Sử dụng hàng hóa miễn thuế sai mục đích
Sử dụng hàng hóa thuộc đối tượng không chịu thuế, miễn thuế, xét miễn thuế không đúng mục đích quy định mà không khai báo việc chuyển đổi mục đích sử dụng với cơ quan quản lý thuế.
10. Kinh doanh trong thời gian tạm ngừng nhưng không thông báo
Người nộp thuế có hoạt động kinh doanh trong thời gian ngừng, tạm ngừng hoạt động kinh doanh nhưng không thông báo với cơ quan quản lý thuế.
Xem thêm: Tung Dining truy thu trốn thuế: Bài học đắt giá cho nhà hàng, hộ kinh doanh
Cơ quan thuế xử lý như thế nào khi có dấu hiệu trốn thuế?
Đối với trường hợp có dấu hiệu hành vi trốn thuế, cơ quan thuế sẽ áp dụng hai biện pháp gồm:
- Thu thập thông tin.
- Tạm giữ tài liệu liên quan đến trường hợp có dấu hiệu trốn thuế.
Cơ quan thuế có quyền thu thập thông tin
Thủ trưởng cơ quan quản lý thuế có quyền yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến trường hợp có dấu hiệu trốn thuế cung cấp thông tin bằng văn bản hoặc trả lời trực tiếp.
Đồng thời, cơ quan thuế có quyền truy cập vào dữ liệu phần mềm kế toán, hóa đơn điện tử và máy tính tiền của người nộp thuế có dấu hiệu trốn thuế.
Cơ quan, tổ chức, cá nhân được yêu cầu cung cấp thông tin có trách nhiệm cung cấp đúng nội dung, đúng thời hạn, đúng địa chỉ theo yêu cầu và chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của thông tin đã cung cấp.
Tạm giữ tài liệu để xác minh hành vi trốn thuế
Thủ trưởng cơ quan quản lý thuế hoặc trưởng đoàn kiểm tra thuế quyết định tạm giữ tài liệu liên quan đến trường hợp có dấu hiệu trốn thuế.
Việc tạm giữ tài liệu được áp dụng khi cần căn cứ xác định hành vi trốn thuế.
Khi thực hiện việc tạm giữ, trưởng đoàn kiểm tra thuế phải lập biên bản tạm giữ và có trách nhiệm bảo quản tài liệu đã tạm giữ.
Cơ quan quản lý thuế phải giao một bản quyết định tạm giữ cùng biên bản tạm giữ cho tổ chức, cá nhân có tài liệu bị tạm giữ.
Trường hợp nào không bị xử phạt về hành vi trốn thuế?
Ngoài các quy định về hành vi trốn thuế, Luật cũng nêu rõ một số trường hợp người nộp thuế không bị xử phạt về hành vi trốn thuế, mà chỉ bị xử phạt vi phạm thủ tục thuế.
Cụ thể gồm các trường hợp:
- Không nộp hồ sơ đăng ký thuế.
- Không nộp hồ sơ khai thuế.
- Nộp hồ sơ khai thuế sau 90 ngày nhưng không phát sinh số thuế phải nộp; hoặc có phát sinh nghĩa vụ thuế nhưng đã nộp đủ số tiền thuế và tiền chậm nộp trước thời điểm cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra.
Xem thêm: Doanh thu dưới 500 triệu đồng: Hộ kinh doanh cần lưu ý gì để tránh rủi ro thuế từ năm 2026?
Kết luận
Những quy định mới của Luật Quản lý thuế sẽ tác động trực tiếp đến quá trình kê khai, xuất hóa đơn và quản lý giao dịch của doanh nghiệp. Chủ động cập nhật thông tin và tuân thủ đúng quy định sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro, đồng thời tối ưu hiệu quả vận hành.
Theo dõi Tingee để không bỏ lỡ các tin tức mới nhất về thuế, tài chính, hóa đơn điện tử và xu hướng thanh toán số, giúp doanh nghiệp luôn sẵn sàng thích ứng với những thay đổi của chính sách.
